Yeni avtomobil yolları, dəmir yolları və ya binaların tikintisi zamanı çox vaxt ilk qurbanlardan biri əsrlərlə yaşı olan ağaclar olur. Lakin Yaponiyada xüsusi tarixi, mədəni və ekoloji dəyərə malik bəzi ağaclar kəsilmir.
Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, belə ağaclar xüsusi üsulla başqa yerə köçürülür və bu proses bəzən aylarla, hətta bir ildən çox davam edir.
Ağac yeni yerə köçürülməzdən əvvəl mütəxəssislər onun kök sistemini uzun müddət ərzində xüsusi qaydada hazırlayırlar. Bu üsul "nemavaşi" adlanır və qədim bağçılıq ənənələrini müasir mühəndislik yanaşmaları ilə birləşdirir.
Maraqlıdır ki, əvvəlcə bağçılıq sahəsində istifadə olunan "nemavaşi" termini sonradan Yaponiyada biznes və siyasətdə də geniş yayılıb. Bu söz mühüm qərar qəbul etməzdən əvvəl hərtərəfli hazırlıq görülməsi mənasını ifadə edir.
Hər ağac köçürülmür
Bu üsul tikintiyə mane olan bütün ağaclara tətbiq edilmir. Adətən yalnız tarixi, mədəni və ya ekoloji baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyan ağaclar seçilir. Belə ağaclar əsasən məbədlərin, ziyarətgahların, ənənəvi yapon bağlarının, parkların və tarixi məhəllələrin ərazisində yerləşir və uzun illərdir həmin məkanların ayrılmaz hissəsi hesab olunur.
Bəzi hallarda iri ağacların köçürülməsi biomüxtəlifliyin və ərazinin təbii landşaftının qorunmasına da xidmət edir.
Hazırlıq aylarla davam edir
Köçürülməzdən bir neçə ay əvvəl mütəxəssislər ağacın köklərini mərhələli şəkildə budamağa başlayırlar. Onlar bütün kök sistemini birdən çıxarmaq əvəzinə, ağacın ətrafındakı ayrı-ayrı kökləri tədricən kəsirlər. Bu proses gövdəyə yaxın hissədə yeni və nazik köklərin əmələ gəlməsini stimullaşdırır.
Məhz bu nazik köklər ağacın su və qida maddələrini qəbul etməsində əsas rol oynayır. Bu üsul köçürülmə zamanı yaranan stressi azaldır və ağacın yeni mühitə uyğunlaşma ehtimalını artırır. Ağacın növündən və ölçüsündən asılı olaraq hazırlıq prosesi altı aydan bir ildən artıq müddətə qədər davam edə bilər.
Ağac necə köçürülür?
Hazırlıq başa çatdıqdan sonra işçilər kök topasını mümkün qədər bütöv saxlamaq üçün ağacın ətrafını diqqətlə qazırlar. Köklər xüsusi qoruyucu materiallarla, o cümlədən kisə parçaları ilə bükülür, gövdə və budaqlar isə daşınma zamanı zədələnməməsi üçün möhkəmləndirilir.
Daha sonra ağacın ölçüsündən asılı olaraq kranlar, hidravlik qaldırıcı sistemlər və ya xüsusi nəqliyyat vasitələri ilə yeni yerə daşınır. Əvvəlcədən hazırlanmış çalaya əkilən ağac xüsusi dayaq konstruksiyaları ilə sabitlənir və yeni zoğlar əmələ gətirənədək diqqətlə qulluq edilir.
Bununla belə, aylarla davam edən hazırlığa baxmayaraq, iri ağacların köçürülməsinin uğurla nəticələnəcəyinə heç vaxt tam zəmanət verilmir. Nəticə ağacın növündən, yaşından, sağlamlıq vəziyyətindən, köçürülmə vaxtından və sonrakı qulluqdan asılı olur. Məhz buna görə də bu üsul yalnız mədəni, tarixi və ya ekoloji baxımdan xüsusi əhəmiyyət daşıyan ağaclara tətbiq edilir.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
