Payızda səhərlər  yuxudan oyanmağın   çətin olmasının  SƏBƏBİ
02 oktyabr 2026 16:03 (UTC +04:00)

Payızda səhərlər yuxudan oyanmağın çətin olmasının SƏBƏBİ

0

Mütəxəssislər səhərlər daha asan və tez ayılmağa kömək edən bir neçə üsul açıqlayıblar.

Lent.az xəbər verir ki, soyuq havaların başlaması ilə səhərlər oyanmaq daha da çətinləşir. Gün işığının azalması həqiqətən də orqanizmin daxili bioloji ritmlərinə təsir göstərə bilər. Neyrobioloq və yuxu üzrə mütəxəssis Ellison Brager bildirib ki, qış aylarında orqanizmin fizioloji olaraq daha çox yuxuya ehtiyacı yarana bilər. Bunun əsas səbəblərindən biri gündüz saatlarının azalmasıdır. Bundan əlavə, soyuq havada bədən temperaturunu sabit saxlamaq üçün orqanizm daha çox enerji sərf edir.

Həkimlərin sözlərinə görə, payız və qış aylarında orqanizm sirkadiyal ritmlərdə baş verən dəyişikliklərə də uyğunlaşmalı olur. İşıq daxili bioloji saatın tənzimlənməsində mühüm rol oynayır. Səhər işığı beyinə günün başladığı barədə siqnal verir, işığın kifayət qədər olmaması isə oyanmağı çətinləşdirə bilər. Mütəxəssislər səhərlər daha rahat oyanmaq üçün aşağıdakı üsulları tövsiyə edirlər.

1. Səhər daha çox işıq alın

Günəş işığı oyaqlıq rejiminin əsas tənzimləyicilərindən biridir. Lakin payız və qış aylarında səhərlər hava çox vaxt qaranlıq olduğundan mütəxəssislər parlaq işıq mənbəyindən istifadə etməyi məsləhət görürlər. Məsələn, işıq terapiyası üçün nəzərdə tutulan xüsusi lampalardan istifadə etmək olar.

2. Yatmazdan əvvəl ekranlardan uzaq durun

Smartfon, planşet, noutbuk və televizor orqanizmin yuxuya hazırlaşmasına mane ola bilər. Buna görə də axşam saatlarında ekran qarşısında keçirilən vaxtı azaltmaq, xüsusilə də telefon və digər cihazların yuxuya getmə vaxtını gecikdirməsinə imkan verməmək tövsiyə olunur. Telefonla məşğul olmaq əvəzinə kağız kitab oxumaq və ya sakitləşdirici başqa fəaliyyətlə məşğul olmaq daha yaxşı seçim ola bilər. Yataq otağında da keyfiyyətli yuxu üçün uyğun şərait yaradılmalıdır. Otağın sərin, qaranlıq və sakit olması məsləhətdir.

3. Axşam nə yeyib-içdiyinizə diqqət edin

Kofein və alkoqol yuxunun keyfiyyətinə mənfi təsir göstərə bilər. Buna görə də mütəxəssislər yatmazdan bir neçə saat əvvəl bu içkilərdən istifadə etməməyi tövsiyə edirlər. Həmçinin yatağa uzanmazdan dərhal əvvəl ağır yeməklər yemək məsləhət görülmür.

4. Özünüzü yataqdan qalxmağa məcbur edin

Əgər səhərlər zəngli saatı davamlı olaraq təxirə salırsınızsa, bunu özünüz üçün bir qədər çətinləşdirə bilərsiniz. Məsələn, telefonu və ya zəngli saatı yataqdan uzaqda saxlamaq olar. Belə olduqda zəngi söndürmək üçün fiziki olaraq yataqdan qalxmalı olacaqsınız. Bu üsul orqanizmin yuxu vəziyyətindən oyaqlığa daha tez keçməsinə kömək edə bilər.

5. Sabit yuxu rejiminə əməl edin

Mövsümi dəyişikliklərə uyğunlaşmağın ən vacib yollarından biri hər gün təxminən eyni saatda yatmaq və oyanmaqdır. Sabit rejim sirkadiyal ritmlərin qorunmasına kömək edir. Buna görə mütəxəssislər yatmaq üçün əvvəlcədən müəyyən vaxt təyin etməyi və hətta gecə istirahətinə hazırlaşmaq üçün ayrıca xatırlatma qurmağı məsləhət görürlər.

Sağlamlıqla bağlı digər məlumatlar

Daha əvvəl bildirilib ki, nahardan sonra mütəmadi olaraq yuxululuq, “beyin dumanı” və diqqəti toplamaqda çətinlik yaranırsa, bunun səbəbi qidalanma ilə bağlı ola bilər. Üç dietoloq gün ərzində enerji səviyyəsini sabit saxlamağa kömək edən üsullardan danışıb.

 

1 2 3 4 5 İDMAN XƏBƏRLƏRİ
0
# 42

Oxşar yazılar