Ayrılıqdan sonra keçmiş həyat yoldaşları arasında ünsiyyətin minimuma enməsi başadüşüləndir. Xüsusilə hər söhbət mübahisə ilə nəticələnirsə, tərəflər bir-birindən uzaq durmağa üstünlük verirlər. Lakin ortaq uşaq varsa, ünsiyyəti tamamilə kəsmək düzgün deyil. Çünki bəzi məlumatların paylaşılması keçmiş həyat yoldaşlarının deyil, uşağın mənafeyi üçün vacibdir.
Lent.az xəbər verir ki, paralel valideynlik modeli boşanmadan sonra yaranan gərginliyi azaltmağın yollarından biridir. Bu modeldə valideynlər ünsiyyəti minimuma endirir, gündəlik məsuliyyətləri bölüşdürür və bir-birinin şəxsi həyatına müdaxilə etməməyə çalışırlar. Belə münasibətdə mübahisə üçün daha az səbəb yaranır və hər iki tərəf öz şəxsi sərhədlərini qoruyur.
Lakin uşaq eyni zamanda iki fərqli ailə mühitində böyüməyə davam edir. O, bir evdən digərinə keçərkən yaşadığı hissləri, qorxuları və narahatlıqları geridə qoymur.
Uşaqla bağlı məlumatlar gizli saxlanılmamalıdır
Boşanmadan sonra hər bir valideynin şəxsi həyatı yalnız onun özünə aiddir. Keçmiş həyat yoldaşına yeni münasibətlər, maddi vəziyyət, şəxsi problemlər və gündəlik fəaliyyətlər barədə məlumat vermək məcburiyyəti yoxdur. Lakin baş verən hadisə uşağın emosional vəziyyətinə birbaşa təsir edirsə, vəziyyət dəyişir. Yaxın insanın ağır xəstələnməsi, ev heyvanının ölməsi, məktəbdə yaşanan problemlər, dostlarla münaqişə, yeniyetmənin ilk sevgi ayrılığı və ya idman məşğələlərində yaranan çətinliklər uşağın psixoloji vəziyyətinə təsir göstərə bilər. Belə hallarda hər iki valideynin baş verənlərdən xəbərdar olması vacibdir.
Bunun üçün uzun söhbətlərə və ailə müzakirələrinə ehtiyac yoxdur. Bəzən qısa mesaj kifayət edir. Məsələn, uşağın həmin gün kədərli, qorxmuş və ya narahat olduğunu, buna görə daha çox diqqətə ehtiyac duyduğunu bildirmək mümkündür. Bu cür ünsiyyət keçmiş münasibətlərin bərpası deyil, uşağın emosional ehtiyaclarının nəzərə alınması deməkdir.
Uşaq bir evdən digərinə keçərkən hisslərini unutmur
Valideynlər bəzən düşünürlər ki, uşaq digər evə getdikdə əvvəlki mühitdə baş verən hadisələr geridə qalır. Əslində isə uşağın emosiyaları yaşayış yerinin dəyişməsi ilə yox olmur. Uşaq avtomobilə mindiyi anda qorxularını unutmur, incikliyini bir kənara qoymur və kədərini növbəti görüşə qədər təxirə sala bilmir. Məhz buna görə valideynlər arasında tam informasiya səddinin yaradılması bəzən uşağa mənfi təsir göstərir. Valideynlərdən biri uşağın susqunlaşdığını, əsəbiləşdiyini, ağladığını və ya narahat olduğunu görə bilər. Lakin bunun səbəbini bilmədiyi üçün ona düzgün dəstək göstərməkdə çətinlik çəkər. Digər valideynin qısa məlumat verməsi isə vəziyyəti dəyişə bilər. Beləliklə, uşaq yaşadığı hadisələri hər dəfə yenidən izah etmək məcburiyyətində qalmaz.
Keçmiş həyat yoldaşının şəxsi həyatına müdaxilə etmək olmaz
Mütəxəssislər bildirirlər ki, boşanmadan sonra hər şeyi qarşı tərəfə danışmaq da düzgün yanaşma deyil. Əgər məlumat yalnız valideynlərdən birinin şəxsi həyatına aiddirsə və uşağa heç bir təsir göstərmirsə, onu paylaşmağa ehtiyac yoxdur. Əsas məsələ keçmiş həyat yoldaşının şəxsi həyatı ilə uşağın vəziyyətini anlamağa kömək edən məlumatları bir-birindən ayırmaqdır. Məsələn, ailədə baş verən müəyyən hadisə uşağın gündəlik rejimini dəyişirsə, onda narahatlıq yaradırsa və ya əlavə dəstəyə ehtiyac doğurursa, digər valideyn bundan xəbərdar olmalıdır. Burada məqsəd qarşı tərəfin həyatına nəzarət etmək deyil, uşağın davranışındakı dəyişiklikləri düzgün qiymətləndirməkdir.
Bəzi hallarda valideynlərdən birinin həyatındakı çətinliklər görüş cədvəlinə də təsir göstərə bilər. Yaxın adamın xəstəliyi, iş qrafikinin dəyişməsi və ya digər ciddi səbəblər uşağın görüş günlərinin yenidən planlaşdırılmasını zəruri edə bilər. Belə vəziyyətlərdə qarşı tərəfə səbəbi bildirmək onun şəxsi həyatına müdaxilə etmək anlamına gəlmir.
Hansı məlumatları paylaşmaq lazım olduğunu necə müəyyənləşdirmək olar?
Psixoloqlar bu məsələyə keçmiş ər-arvad münasibətləri baxımından deyil, uşağın ehtiyacları nöqteyi-nəzərindən yanaşmağı tövsiyə edirlər. Hər hansı məlumatı paylaşmazdan və ya gizli saxlamaqdan əvvəl özünüzə bir sual vermək kifayətdir: “Bu məlumat digər valideynin uşağımızı daha yaxşı anlamasına, ona dəstək olmasına və qayğı göstərməsinə kömək edəcəkmi"?
Əgər cavab müsbətdirsə, həmin məlumatı paylaşmaq daha məqsədəuyğundur. Bunun üçün keçmiş həyat yoldaşı ilə dost olmaq, şəxsi həyatı müzakirə etmək və ya emosional yaxınlığı bərpa etmək lazım deyil. Paralel valideynlik münasibətləri müəyyən məsafə üzərində qurula bilər. Lakin bu məsafə uşağın problemləri ilə təkbaşına mübarizə aparmasına səbəb olmamalıdır. Əsas məqsəd valideynlər arasındakı münasibətin necə olmasından asılı olmayaraq, uşağın özünü hər iki evdə təhlükəsiz, anlaşılmış və dəstəklənmiş hiss etməsini təmin etməkdir.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
