Müxtəlif ölkələrdən olan bir qrup alim tərəfindən aparılan araşdırma qidadan uzun müddət imtina zamanı insan orqanizmində baş verən proseslərə işıq salıb.
Lent.az xarici mətbuata istinadən xəbər verir ki, araşdırmalara görə, bir həftə ac qalsaq, ilk günlərdə orqanizm enerji mənbələrini qlükozadan daxili yağ ehtiyatlarına keçir. Qidasız yaşamanın bu aspekti insanın təkamül inkişafında əsas rol oynayır və əsrlər boyu tibbi və elmi əhəmiyyət kəsb edir.
Berlin Tibb Universiteti, Orhus Universiteti və Kopenhagen Universiteti, Norveç İdman Elmləri Məktəbi və Oslo Universiteti Xəstəxanasının alimləri tərəfindən aparılan təcrübədə 12 könüllü yeddi gün ərzində yeməkdən tamamilə imtina edib. Onlar yalnız su qəbul edib.
Tədqiqatın mühüm tapıntılarından biri aclığın ilk bir neçə günündə orqanizmin enerji mənbələrini qlükozadan daxili yağ ehtiyatlarına keçirməsi olub. Maraqlıdır ki, bu dövrdə arıqlamanın çox hissəsi bədən yağından çox əzələ kütləsinin itirilməsi ilə bağlıdır. Bu fenomen oruc şəraitində bədəndə enerji mübadiləsinin mexanizmlərini başa düşmək üçün vacib ola bilər.
Tədqiqatın digər maraqlı nəticəsi isə üç günlük aclıqdan sonra iştirakçıların orqanizmində zülalların səviyyəsində əhəmiyyətli dəyişikliklərin aşkarlanması olub. Bu, bədənin stressə reaksiyasını göstərir və qida çatışmazlığı zamanı bədəndə baş verən mürəkkəb adaptiv prosesləri vurğulayır.
Bundan əlavə, elm adamları qeyd ediblər ki, subyektlərdə təhlil edilən zülalların hər üçdə biri aclq zamanı əhəmiyyətli dəyişikliklərə məruz qalıb, bu, qidalanma çatışmazlığına cavab olaraq orqanizmdə baş verən geniş bioloji reaksiyaların olduğunu göstərir.
Alimlər nevritlərin əmələ gəlməsində, sinir hüceyrələrinin yapışmasında və beyində natrium kanallarının funksiyasının modulyasiyasında mühüm rol oynayan hüceyrədənkənar matris protein tenascin-R səviyyəsində dəyişikliklərə xüsusi diqqət yetiriblər. Aclıq nəticəsində bu zülalda dəyişikliklərin aşkar edilməsi qidalanmanın sinir sisteminin və beynin fəaliyyətinə təsirinin öyrənilməsinin vacibliyini vurğulayır.
Beləliklə, tədqiqatın nəticələri təsdiqləyir ki, ac qalmaq orqanizmə müsbət təsir göstərə bilər, lakin bu təsir yalnız bir neçə gün yeməkdən tamamilə imtina etdikdən sonra nəzərə çarpır. Bu tapıntılar orqanizmin aclığa uyğunlaşma mexanizmlərinin başa düşülməsi və bu mexanizmlər əsasında müxtəlif xəstəliklərin müalicə üsullarının işlənib hazırlanması üçün əhəmiyyətli ola bilər.