Niyə biz başqasının ağrısına aşiq oluruq? Psixoloq Hollivudun bizə necə yanlış tərəf-müqabili seçməyi öyrətdiyini izah edib.
Biz elə süjetlərlə böyümüşük ki, orada sevgi mütləq fədakarlıqdır, tərəf-müqabilinin qırılmış qəlbi isə təcili "təmir edilməli" olan bir obyektdir. Filmlərdə müxtəlif travmaların romantikləşdirilməsi bizi inandırdı ki, soyuqluq sirrlilikdir, total nəzarət isə qayğı.
Kinoda əzablar tez-tez erotik və dərin görünür. Biz belə bir fikrə alışırıq: əgər insanın canı yanırsa, onu "isinmək", özünü məhv edirsə - xilas etmək lazımdır. Lakin gözəl kadrların arxasında çox vaxt dağıdıcı ssenarilər gizlənir. Kinoda etalon sayılan, lakin əslində təhlükəli olan 5 münasibət növü hansılardır?
Lent.az xarici mediaya istinadla mövzu ilə bağlı araşdırmanı təqdim edir.
Twilight: Qayğı maskası altında nəzarət
Süjet: Ölümlü qız Bella və vampir Edvardın sevgi hekayəsi. Burada qəhrəmanın hər addımı ölümcül təhlükə və daimi seçimlə müşayiət olunur.
Ekspert rəyi: "Tamaşaçıların “qoruyucu ehtiras” kimi qəbul etdikləri şey, əslində, şəxsi məkana klassik müdaxilədir. İzləmə, dostlarla (o cümlədən Ceykobla) ünsiyyət qadağası, daima yanında olmaq - bu, romantika deyil, təşvişli bağlılıqdır", - psixoloq bildirir.
"Sevirəm - ona görə nəzarət edirəm" fikri bir illüziyadır. Edvard dünyaya güvənmədiyi üçün Bellanı məhdudlaşdırır. Real həyatda bu davranış tərəf-müqabilinin tam izolyasiyasına gətirib çıxarır.
Blue Valentine: "Mənim sevgim onu dəyişəcək" illüziyası
Süjet: Sindi və Dinin romantik gözləntilərinin məişət və daxili boşluq qarşısında necə darmadağın olmasının dürüst hekayəsi. Cütlük qarşılaşır, aşiq olur, lakin həyat çətinlikləri bütün arzuları məhv edir.
Ekspert rəyi: "Bu, şəxsi təsir gücünə dair narsisistik fantaziya haqqında anti-romantik kinodur. Qəhrəman tərəf-müqabilinin real şəxsiyyətinə deyil, onun 'potensialına' inanır," - Yelena Zapolskaya izah edir.
"Mən sadəcə narahatam" ifadəsi tez-tez digərinin müstəqilliyindən qorxmaq deməkdir. Biz insanla deyil, "o, mənimlə fərqli olacaq" versiyası ilə münasibət qururuq. Lakin tərəf-müqabili dəyişiklikləri yalnız dəstəkləyə bilər, onları sizin yerinizə həyata keçirə bilməz.
"9 həftə yarım": Kimya əvəzinə asılılıq
Süjet: Qalereyaçı Elizabetlə broker Conun təsadüfi tanışlığı iki aydan biraz çox davam edən intensiv dominantlıq oyununa çevrilir.
Ekspert rəyi: "Burada ehtirasın ustalıqla sevgi kimi təqdim edildiyini görürük. Tamaşaçı gərginliyi hiss edir, lakin psixoloq başqa şey görür: hisslərin intensivliyi burada təşvişlə qarışıb." Asılı münasibətlər "kimya" adı altında gizlədilir, ehtiras isə elə təqdim olunur ki, sanki əsl sevgi budur. Qəhrəmanın sərhədləri daxili hazır olduğu üçün deyil, əlaqəni itirmək qorxusu səbəbindən pozulur. Bu, seksual açılış deyil, öz "Mən"indən tədricən uzaqlaşmadır.
A Star Is Born: Əbədi xilaskar rolu
Süjet: İstedadlı müğənni Elli, Cekson Meynin sayəsində ulduz olur, lakin onun alkoqolizmi və depressiyası ilə mübarizə aparmağa məcbur qalır.
Ekspert rəyi: "Qəhrəman kişiyə deyil, onun ağrısına, onun qıza olan ehtiyacına aşiq olur. Sevgi burada tez bir zamanda 'xilas missiyasına' çevrilir." Bu, uşaqlıqdan gələn bir ssenaridir: "sevilmək üçün mən lazım olmalıyam". "Onu mən sağaldacağam" fantaziyası asılılığı olan tərəf-müqabili üçün idealdır, lakin nəticədə xilaskar özü sona qədər tükənir.
"Qrunun 50 çaları": Soyuqluğa bəraət kimi travma
Süjet: Anasteyşa və milyarder Kristian Qreyin sərt nəzarət və dominantlıq qaydaları üzərində qurulmuş münasibətləri.
Ekspert rəyi: "Film belə bir ideyanı təbliğ edir ki, emosional əlçatmazlıq və soyuqluq uşaqlıq travmalarının nəticəsidir və bunu səbir, istilik və anlayışla “müalicə etmək” olar." Travma davranışı izah edir, lakin ona bəraət qazandırmır. Burada tərəf-müqabili bir alətə çevrilir ki, onun vasitəsilə insan köhnə zorakılıq təcrübəsini "yenidən yazmağa" çalışır və öyrəşdiyi hakimiyyət dinamikasını təkrar edir.
Bizi Telegram-da izləyin
t.me/lent_az
Bizi Instagram-da izləyin
Bizi TikTok-da izləyin
Bizi Facebook-da izləyin
Bizi X-da izləyin
