Uşaqlıqdan bəri bir çoxumuz qarpız tumunu udmağın zərərli olduğunu eşitmişik. Lakin dietoloqlar bildirirlər ki, qarpız tumlarını udmaq tamamilə təhlükəsizdir və onlar sağlamlıq üçün bir sıra faydalı xüsusiyyətlərə malikdir.
Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, ABŞ Milli Qarpızın Təbliği Şurasının kommunikasiya üzrə baş direktoru Stefani Barlounun sözlərinə görə, qarpızın demək olar ki, bütün hissələrindən faydalanmaq mümkündür.
O bildirib ki, uşaqlar, hamilə qadınlar və digər böyüklər qarpız tumlarını narahatlıq olmadan yeyə bilərlər.
Qarpız tumlarının faydaları
Qarpız C vitamini, A vitamini, B6 vitamini, kalium, lif və müxtəlif fitonutrientlərlə zəngin meyvələrdən biridir. Bununla yanaşı, tumları da orqanizm üçün dəyərli qida mənbəyi hesab olunur.
Dietoloqların sözlərinə görə, qarpız tumlarının tərkibində fosfor, kalium, manqan, fol turşusu (folat), sink, dəmir, zəruri yağ turşuları və zülal var.
Mütəxəssislər qeyd edirlər ki, manqan beynin və sinir sisteminin normal fəaliyyətini dəstəkləyir, fosfor sağlam sümüklərin formalaşmasına kömək edir, dəmir isə dəmir çatışmazlığının qarşısını almağa yardım edərək enerji səviyyəsini və diqqəti artırır.
Bundan başqa, qarpız tumlarında olan yağ turşuları xolesterinin səviyyəsinin aşağı düşməsinə də müsbət təsir göstərə bilər.
Zülalla zəngin, kalorisi isə azdır
Qarpız tumları eyni zamanda yaxşı zülal mənbəyidir. Mütəxəssislərin sözlərinə görə, 30 qram cücərdilmiş, qabığı təmizlənmiş və qurudulmuş qarpız tumunda təxminən 10 qram zülal olur.
Kalori baxımından da onlar nisbətən aşağı göstəriciyə malikdir. Belə ki, 30 qram qarpız tumunda təxminən 158 kilokalori var.
Qarpız tumlarının növləri
Qarpızda əsasən iki növ tum olur – qara və ağ.
Qara tumlar tam yetişmiş toxumlardır və onları torpağa əkərək yeni qarpız yetişdirmək mümkündür.
Ağ tumlar isə yetişməmiş toxumların yumşaq qabığıdır. Onlar daha asan udulur və xüsusilə tumsuz qarpızlarda daha çox rast gəlinir. Bunun səbəbi həmin qarpızların yetişmiş tum əmələ gətirməyəcək şəkildə seleksiya olunmasıdır.
Qarpız tumunu necə istifadə etmək olar?
Qarpız yeyərkən tumları çeynəyib udmaqla yanaşı, onlardan müxtəlif formalarda da istifadə etmək mümkündür. Məsələn, qarpız tumundan hazırlanmış yağ, un və digər məhsullar satışda mövcuddur və gündəlik qidalanmaya əlavə edilə bilər.
Ürək sağlamlığı üçün hansı qidalar tövsiyə olunur?
Mütəxəssislər daha əvvəl ürək sağlamlığını qorumaq üçün qara şokolad, yunan yoqurtu, yulaf lopaları və mövsümi meyvələrin faydalı olduğunu açıqlamışdılar.
Aşpazlar isə yumurta bişirərkən kərə yağının daha zəngin dad verdiyini, yüksək temperatur tələb olunan hallarda isə bitki yağından istifadə etməyin daha məqsədəuyğun olduğunu bildirirlər.