Balqabaq saxlamaq asandır, hazırlanması sadədir və müxtəlif məhsullarla yaxşı uyğunlaşır. O, orqanizmi karotinoidlərlə, xüsusilə beta-karotin, lutein və zeaksantinlə təmin edir. Provitamin A isə immun sisteminin və görmə qabiliyyətinin normal fəaliyyətini dəstəkləyir.
Lent.az xəbər verir ki, balqabaq təsadüfən payızın ən dəyərli mövsümi məhsullarından biri hesab edilmir. O, soyuq aylarda uzun müddət yaxşı saxlanılır, parlaq narıncı rəngli ləti isə payız-qış dövründə orqanizm üçün vacib olan çoxsaylı qida maddələri ehtiva edir. Balqabaq xüsusilə karotinoidlərlə zəngindir. Bunlara beta-karotin, alfa-karotin, lutein və zeaksantin daxildir. Beta-karotin provitamin A hesab olunur. Orqanizm onu immun sisteminin, görmə qabiliyyətinin və digər mühüm funksiyaların normal işləməsi üçün lazım olan A vitamininə çevirə bilir.
Balqabağın immunitet üçün faydası
Payız aylarında balqabağın əsas üstünlüklərindən biri tərkibində provitamin A-nın olmasıdır. A vitamini immun sisteminin fəaliyyətində iştirak edir və orqanizmin təbii müdafiə baryerlərindən biri olan selikli qişaların normal vəziyyətdə qalmasına kömək edir. Buna görə beta-karotinlə zəngin məhsullar soyuq aylarda müxtəlif və balanslı qidalanmanın faydalı hissəsi hesab olunur. Lakin balqabağı soyuqdəymənin qarşısını alan və ya virus infeksiyalarını müalicə edən vasitə kimi qəbul etmək olmaz. Onun əsas faydası orqanizmi müdafiə sistemlərinin normal fəaliyyəti üçün lazım olan qida maddələri ilə təmin etməsidir.
Maraqlıdır ki, A vitamini almaq üçün mütləq qida əlavələrindən istifadə etmək lazım deyil. Provitamin A-nı bitki mənşəli məhsullardan, xüsusilə narıncı və sarı rəngli tərəvəzlərdən əldə etmək mümkündür.
Balqabaq beyin və yaddaş üçün faydası
Araşdırmaçıların xüsusi diqqət yetirdiyi maddələr arasında lutein və zeaksantin də var. Bu karotinoidlər boranının tərkibində mövcuddur və antioksidant xüsusiyyətlərə malik bitki piqmentləri hesab olunur. Lutein yalnız göz toxumalarında deyil, beyində də mövcuddur. Araşdırmalar karotinoidlərin səviyyəsi ilə diqqət, yaddaş və informasiyanın emal sürəti kimi bəzi koqnitiv göstəricilər arasında əlaqənin ola biləcəyini göstərir. Tədqiqatların sistematik icmalı da lutein və zeaksantinlə koqnitiv funksiyalar arasında müsbət əlaqəyə işarə edib. Bununla belə, alimlər bu mövzuda əlavə araşdırmalara ehtiyac olduğunu vurğulayırlar.
Bu səbəbdən balqabağı ümumi beyin sağlamlığını dəstəkləmək üçün mütəmadi olaraq qida rasionuna daxil edilə biləcək məhsullardan biri hesab etmək olar.
Balqabağın görmə qabiliyyətinə faydası
Lutein və zeaksantin göz toxumalarında toplanan karotinoidlərdir. Balqabağın tərkibində bu maddələrin hər ikisi, həmçinin orqanizmin A vitamininə çevirə bildiyi beta-karotin mövcuddur. A vitamini normal görmə qabiliyyəti, xüsusilə gözün torlu qişasının fəaliyyəti üçün böyük əhəmiyyət daşıyır. Bu vitaminin çatışmazlığı zamanı qaranlıqda görmə ilə bağlı problemlər yarana bilər.
Balqabağı necə yemək daha faydalıdır?
Balqabağı müxtəlif üsullarla hazırlamaq mümkündür. Lakin gündəlik menyuda onu çoxlu şəkər əlavə edilən desertə çevirməmək daha məqsədəuyğundur. Ən sadə variantlardan biri balqabağı sobada bişirməkdir. Ondan krem-şorba hazırlamaq, yulaf və ya darı sıyığına əlavə etmək, həmçinin ət və balıq yeməklərinin yanında isti qarnir kimi istifadə etmək mümkündür. Yağda həll olunan karotinoidlərin orqanizmdə daha yaxşı mənimsənilməsi üçün balqabağı az miqdarda yağ mənbəyi ilə birlikdə yemək olar. Məsələn, zeytun yağı, qoz-fındıq və ya müxtəlif toxumlardan istifadə etmək mümkündür.