![Xəzərdə aparılan monitorinqin nəticəsi açıqlandı](https://lent.az/site/assets/images/breaking-news/lentaz.png)
Xəzərdə aparılan monitorinqin nəticəsi açıqlandı
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin Xəzər Kompleks Ekoloji Monitorinq İdarəsi (XKEMİ) 2010-cu il ərzində Xəzər dənizinin Azərbaycan sektorunun 955,08 kilometrlik sahil zolağında (şimaldan-cənubadək), çimərlik ərazilərində, eləcə də, dənizdə fəaliyyət göstərən müəssisə və obyektlərdə, üzən vasitələrdə və təyin edilmiş koordinatlar üzrə açıq dənizdə 4, Xəzər dənizinin Azərbaycan sektoruna mənsub sahil zolağında 1427 ekoloji monitorinq keçirib.
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin mətbuat xidmətindən Lent.az-a verilən məlumata görə, monitorinqin məqsədi dənizdə və sahil zolağında fəaliyyət göstərən, birbaşa və ya dolayı yolla (kollektor, kanal, çay və s. vasitəsilə) Xəzər dənizinə antropogen təsir göstərən müəssisələrdə formalaşan bütün növ (maye, qaz, bərk və s.) tullantıların dəniz suyuna, flora və faunasına, həmçinin digər su obyektlərinə göstərdiyi təsiri təhlil və tədqiq edərək məlumat toplamaq, təsirin minimuma endirilməsi istiqamətində tədbirlərin həyata keçirilməsinə nail olmaqdır.
Monitorinqlər zamanı 4045 su, 178 qrunt, 6 qazma məhlulu, 8 şlam nümunəsi götürülüb. Onlar üzərində 21951 analitik, 9896 bioloji və ekotoksikoloji, 6286 mikrobioloji olmaqla, ümumilikdə 38133 tədqiqat aparılıb. Eyni zamanda ayrı-ayrı təşkilatlara məxsus 36 ədəd bioloji və dezinfeksiyaedici qurğunun vəziyyəti araşdırılmış, onlar üzərində ciddi ekoloji nəzarət təmin olunub. Keçirilən monitorinqlərdə Xəzər dənizi ilə əlaqəsi olan 299 axar qeydə alınıb və onlardan 268-i sahildən, 31-i isə dəniz akvatoriyasında olan müəssisə və obyektlərin fəaliyyəti nəticəsində dənizə antropogen təsir göstərir. Bu axarlardan götürülmüş nümunələr üzərində mütəmadi olaraq müvafiq təhlillər aparılıb.
2010-cu il ərzində idarənin iş planına uyğun aparılan tədqiqatlar zamanı bir sıra tədbirlər, o cümlədən hidrotexniki qurğuların, istismara yararsız estakadaların sökülərək sahilə daşınması, Bakı buxtasından batmış və yarımbatmış gəmilərin çıxarılması, həmçinin buxta ərazisində atılmış köhnə neft quyularının birdəfəlik ləğv edilməsi, Bibiheybət buxtasında neftlə çirklənmiş ərazilərdə rekultivasiya işlərinin aparılması və yaşıllıqların salınması, Hövsan kanalının müəyyən hissəsinin qapalı sistemə keçirilməsi, Neft Daşları və Çilov adasında yeni çirkab sutəmizləyici qurğuların istismara verilməsi və s. işlər həyata keçirilsə də, istirahət zonası və çimərlik əraziləri ilə zəngin olan Xəzər dənizinin şimal və cənub sahil zolaqlarında mərkəzləşdirilmiş kanalizasiya şəbəkələrinin olmaması, eləcə də formalaşan tullantıların (maye, qaz, bərk və s.) idarə edilməməsi ötən ildə bir daha müşahidə edilib.
2010-cu ildə Kür və Araz çayları boyu yaşayış məntəqələrində əhalinin ekoloji cəhətdən təmiz içməli suya olan tələbatının ödənilməsi məqsədi ilə respublikanın rayonlarında quraşdırılmış sutəmizləyici qurğulardan 477 su nümunəsi götürülərək, onlar üzərində 570 analitik, 186 ekotoksikoloji, 2385 mikrobioloji təhlillər aparılıb. Azərbaycan Respublikası Prezidenti tərəfindən imzalanmış “Xəzər dənizinin çirklənmədən qorunması üzrə bəzi tədbirlər haqqında” 2007-ci il 20 iyun tarixli 2244 nömrəli Sərəncamdan irəli gələn məsələlərin həlli istiqamətində istismara verilmiş qurğulara mütəmadi monitorinq nəzarəti həyata keçirilmiş və qurğuların dənizə çıxışından götürülən nümunələr üzərində təhlillər aparılıb. Nazirliyin aidiyyəti qurumlarının iştirakı ilə 2010-cu ildə Kür çayı və onun qollarının, habelə deltanın suburaxma qabiliyyəti öyrənilib və alınmış nəticələr müvafiq icra hakimiyyəti orqanlarına təqdim olunub.
Xəzər Kompleks Ekoloji Monitorinq İdarəsi tərəfindən 2010-cu il ərzində Xəzər dənizinin sahil zolağı, eləcə də dəniz akvatoriyasında qeydə alınmış bütün ekoloji problemlərlə bağlı mütəmadi olaraq bülletenlər hazırlanaraq müvafiq icra strukturlarına çatdırılıb. Bundan başqa, 2010-cu ildə Bakı buxtasının ekoloji vəziyyəti öyrənilmiş, eləcə də Hövsan Aerasiya Stansiyası üzərində mütəmadi aparılan ekoloji nəzarət sayəsində stansiyada çirkab suların norma daxilində təmizlənərək Xəzər dənizinə axıdılmasına nail olunub. Mövsümlə əlaqədar Abşeron yarımadasının sahil zolağı boyu çimərlik ərazilərində Səhiyyə Nazirliyinin Respublika Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin əməkdaşlarının birgə iştirakı ilə monitorinqlər keçirilib, çimərlik ərazilərinin müxtəlif sahələrindən su nümunələri götürülərək, onların üzərində laborator müayinələr aparılmışdır. Aparılmış laborator analizlərə əsasən modul tipli çirkab sutəmizləyici qurğular quraşdırılmış sahələrdə mikrobioloji baxımdan dənizdə bağırsaq çöpü bakteriyalarının miqdarı norma daxilində müəyyənləşdirilib. Çimərlik ərazilərində keçirilmiş birgə monitorinqlərə görə Qaradağ rayonunun Sahil, Səbail rayonunun Şıx və Sumqayıt çimərlikləri istisna olmaqla digər çimərlik ərazilər istifadəyə yararlı olub.
Bundan başqa, “Beynəlxalq Dəniz Günü” ilə əlaqədar 2010-cu ilin sentyabr ayının son həftəsində Bakının Bilgəh və Buzovna qəsəbələrinin sahil zolağı boyunca yerli icra hakimiyyəti strukturlarının, abadlıq və mənzil-kommunal təsərrüfatı birliklərinin, müəssisə və təşkilatların, orta və ali məktəblərin şagird və tələbə kollektivlərinin birgə iştirakı ilə iməciliklər keçirilib.
Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyinin mətbuat xidmətindən Lent.az-a verilən məlumata görə, monitorinqin məqsədi dənizdə və sahil zolağında fəaliyyət göstərən, birbaşa və ya dolayı yolla (kollektor, kanal, çay və s. vasitəsilə) Xəzər dənizinə antropogen təsir göstərən müəssisələrdə formalaşan bütün növ (maye, qaz, bərk və s.) tullantıların dəniz suyuna, flora və faunasına, həmçinin digər su obyektlərinə göstərdiyi təsiri təhlil və tədqiq edərək məlumat toplamaq, təsirin minimuma endirilməsi istiqamətində tədbirlərin həyata keçirilməsinə nail olmaqdır.
Monitorinqlər zamanı 4045 su, 178 qrunt, 6 qazma məhlulu, 8 şlam nümunəsi götürülüb. Onlar üzərində 21951 analitik, 9896 bioloji və ekotoksikoloji, 6286 mikrobioloji olmaqla, ümumilikdə 38133 tədqiqat aparılıb. Eyni zamanda ayrı-ayrı təşkilatlara məxsus 36 ədəd bioloji və dezinfeksiyaedici qurğunun vəziyyəti araşdırılmış, onlar üzərində ciddi ekoloji nəzarət təmin olunub. Keçirilən monitorinqlərdə Xəzər dənizi ilə əlaqəsi olan 299 axar qeydə alınıb və onlardan 268-i sahildən, 31-i isə dəniz akvatoriyasında olan müəssisə və obyektlərin fəaliyyəti nəticəsində dənizə antropogen təsir göstərir. Bu axarlardan götürülmüş nümunələr üzərində mütəmadi olaraq müvafiq təhlillər aparılıb.
2010-cu il ərzində idarənin iş planına uyğun aparılan tədqiqatlar zamanı bir sıra tədbirlər, o cümlədən hidrotexniki qurğuların, istismara yararsız estakadaların sökülərək sahilə daşınması, Bakı buxtasından batmış və yarımbatmış gəmilərin çıxarılması, həmçinin buxta ərazisində atılmış köhnə neft quyularının birdəfəlik ləğv edilməsi, Bibiheybət buxtasında neftlə çirklənmiş ərazilərdə rekultivasiya işlərinin aparılması və yaşıllıqların salınması, Hövsan kanalının müəyyən hissəsinin qapalı sistemə keçirilməsi, Neft Daşları və Çilov adasında yeni çirkab sutəmizləyici qurğuların istismara verilməsi və s. işlər həyata keçirilsə də, istirahət zonası və çimərlik əraziləri ilə zəngin olan Xəzər dənizinin şimal və cənub sahil zolaqlarında mərkəzləşdirilmiş kanalizasiya şəbəkələrinin olmaması, eləcə də formalaşan tullantıların (maye, qaz, bərk və s.) idarə edilməməsi ötən ildə bir daha müşahidə edilib.
2010-cu ildə Kür və Araz çayları boyu yaşayış məntəqələrində əhalinin ekoloji cəhətdən təmiz içməli suya olan tələbatının ödənilməsi məqsədi ilə respublikanın rayonlarında quraşdırılmış sutəmizləyici qurğulardan 477 su nümunəsi götürülərək, onlar üzərində 570 analitik, 186 ekotoksikoloji, 2385 mikrobioloji təhlillər aparılıb. Azərbaycan Respublikası Prezidenti tərəfindən imzalanmış “Xəzər dənizinin çirklənmədən qorunması üzrə bəzi tədbirlər haqqında” 2007-ci il 20 iyun tarixli 2244 nömrəli Sərəncamdan irəli gələn məsələlərin həlli istiqamətində istismara verilmiş qurğulara mütəmadi monitorinq nəzarəti həyata keçirilmiş və qurğuların dənizə çıxışından götürülən nümunələr üzərində təhlillər aparılıb. Nazirliyin aidiyyəti qurumlarının iştirakı ilə 2010-cu ildə Kür çayı və onun qollarının, habelə deltanın suburaxma qabiliyyəti öyrənilib və alınmış nəticələr müvafiq icra hakimiyyəti orqanlarına təqdim olunub.
Xəzər Kompleks Ekoloji Monitorinq İdarəsi tərəfindən 2010-cu il ərzində Xəzər dənizinin sahil zolağı, eləcə də dəniz akvatoriyasında qeydə alınmış bütün ekoloji problemlərlə bağlı mütəmadi olaraq bülletenlər hazırlanaraq müvafiq icra strukturlarına çatdırılıb. Bundan başqa, 2010-cu ildə Bakı buxtasının ekoloji vəziyyəti öyrənilmiş, eləcə də Hövsan Aerasiya Stansiyası üzərində mütəmadi aparılan ekoloji nəzarət sayəsində stansiyada çirkab suların norma daxilində təmizlənərək Xəzər dənizinə axıdılmasına nail olunub. Mövsümlə əlaqədar Abşeron yarımadasının sahil zolağı boyu çimərlik ərazilərində Səhiyyə Nazirliyinin Respublika Gigiyena və Epidemiologiya Mərkəzinin əməkdaşlarının birgə iştirakı ilə monitorinqlər keçirilib, çimərlik ərazilərinin müxtəlif sahələrindən su nümunələri götürülərək, onların üzərində laborator müayinələr aparılmışdır. Aparılmış laborator analizlərə əsasən modul tipli çirkab sutəmizləyici qurğular quraşdırılmış sahələrdə mikrobioloji baxımdan dənizdə bağırsaq çöpü bakteriyalarının miqdarı norma daxilində müəyyənləşdirilib. Çimərlik ərazilərində keçirilmiş birgə monitorinqlərə görə Qaradağ rayonunun Sahil, Səbail rayonunun Şıx və Sumqayıt çimərlikləri istisna olmaqla digər çimərlik ərazilər istifadəyə yararlı olub.
Bundan başqa, “Beynəlxalq Dəniz Günü” ilə əlaqədar 2010-cu ilin sentyabr ayının son həftəsində Bakının Bilgəh və Buzovna qəsəbələrinin sahil zolağı boyunca yerli icra hakimiyyəti strukturlarının, abadlıq və mənzil-kommunal təsərrüfatı birliklərinin, müəssisə və təşkilatların, orta və ali məktəblərin şagird və tələbə kollektivlərinin birgə iştirakı ilə iməciliklər keçirilib.
Oxşar yazılar
!["Kapital Bank"da depozit yerləşdirmək indi 50 000 AZN qazanmaq fürsəti yaradır](https://lent.az/storage/news/2024/september/03/big/66d6c48e4ec5666d6c48e4ec57172535105466d6c48e4ec5066d6c48e4ec53.png)
"Kapital Bank"da depozit yerləşdirmək indi 50 000 AZN qazanmaq fürsəti yaradır
3 sentyabr 2024 , 12:08![Baku Electronics və SAMSUNG "Samsung"un eksklüziv yeni mağazasının möhtəşəm açılışını etdi](https://lent.az/storage/news/2024/september/02/big/66d5b7b0210db66d5b7b0210dd172528222466d5b7b0210d366d5b7b0210d8.jpg)
Baku Electronics və SAMSUNG "Samsung"un eksklüziv yeni mağazasının möhtəşəm açılışını etdi
2 sentyabr 2024 , 17:03!["Unibank"ın “Əjdaha” lotereyasının ilk qalibləri məlum oldu](https://lent.az/storage/news/2024/september/02/big/66d5b279736eb66d5b279736ec172528088966d5b279736e866d5b279736ea.jpg)
"Unibank"ın “Əjdaha” lotereyasının ilk qalibləri məlum oldu
2 sentyabr 2024 , 16:44![Tünzalə Ağayeva “Shokki Mokki” şokoladının istehsal olunduğu fabrikdə olub](https://lent.az/storage/news/2024/september/02/big/66d5a66fb727966d5a66fb727a172527780766d5a66fb727666d5a66fb7278.jpeg)
Tünzalə Ağayeva “Shokki Mokki” şokoladının istehsal olunduğu fabrikdə olub
2 sentyabr 2024 , 15:45![ABB-nin tərəfdaşlığı ilə “Startup World Cup” yarışması keçiriləcək](https://lent.az/storage/news/2024/september/02/big/66d5a1d3a272866d5a1d3a2729172527662766d5a1d3a272266d5a1d3a2725.png)
ABB-nin tərəfdaşlığı ilə “Startup World Cup” yarışması keçiriləcək
2 sentyabr 2024 , 15:30![“Poz-Qazan” avqustda 11 böyük uduş qazandırıb](https://lent.az/storage/news/2024/september/02/big/66d55d7e7aed966d55d7e7aedb172525913466d55d7e7aed166d55d7e7aed5.jpg)
“Poz-Qazan” avqustda 11 böyük uduş qazandırıb
2 sentyabr 2024 , 10:38![“Azercell”in ofislərində rəqəmsal şəxsiyyət vəsiqəsinin tanınması təmin edilib](https://lent.az/storage/news/2024/september/02/big/66d558aeb6cfc66d558aeb6cfd172525790266d558aeb6cf666d558aeb6cf9.jpg)
“Azercell”in ofislərində rəqəmsal şəxsiyyət vəsiqəsinin tanınması təmin edilib
2 sentyabr 2024 , 10:05![Bakıda hava limanına təcili eniş oldu - SƏBƏB](https://lent.az/storage/news/2024/september/01/big/66d3ff9ca54ce66d3ff9ca54cf172516956466d3ff9ca54c966d3ff9ca54cb.jpg)