Səudiyyə Ərəbistanının Dammam şəhərində yerləşən Kral Fəhd Beynəlxalq Hava Limanı səhranın kənarında böyük əraziyə yayılıb. Altı mərtəbəli terminalı şəhər içində şəhər təsiri bağışlayır. Sərnişin çıxışa doğru gedərkən avtomobil dayanacağına çatmaq üçün hələ bir neçə kilometr yol getməli olduğunu görə bilər. Hava limanının ərazisi təxminən 780 kvadratkilometrdir. “Guinness World Records” onu sahəsinə görə dünyanın ən böyük hava limanı kimi qeydə alıb.
Lent.az xarici mediaya istinadla xəbər verir ki, “ən böyük hava limanı” ifadəsinin bir neçə cavabı var.
Əraziyə görə Dammamdakı Kral Fəhd Beynəlxalq Hava Limanı, sərnişin sayına görə Atlantadakı Hartsfield-Jackson, vahid terminalın ölçüsünə görə isə İstanbul hava limanı önə çıxır. Sərnişin üçün hava limanının adı ilə yanaşı, bu ölçülərin keçidlərə, transferlərə və gözləmə müddətinə necə təsir etdiyi də vacibdir.
Kral Fəhd hava limanı niyə ərazisinə görə ən böyük sayılır?
Səudiyyə Ərəbistanındakı Kral Fəhd Beynəlxalq Hava Limanı təxminən 780 kvadratkilometr ərazini əhatə edir. Onun ərazisində əsas sərnişin terminalı, “Saudi Aramco” terminalı və rəsmi qonaqlar üçün Kral terminalı yerləşir. Əsas terminal binası altı mərtəbəlidir və 327 min kvadratmetr sahəyə malikdir. Hava limanında hər birinin uzunluğu 4 kilometr olan iki paralel uçuş-enmə zolağı var. “Guinness World Records” hava limanını sahəsinə görə dünyada ən böyük kimi göstərir.
Sərnişin axını isə ərazisi ilə müqayisədə nisbətən azdır: ildə təxminən 12 milyon nəfər. Buna görə ərazinin böyük hissəsi boş qalır. Sərnişinlər üçün bu, zonalar arasında məsafələrin uzun olması və uçuşun hansı terminaldan həyata keçiriləcəyini əvvəlcədən dəqiqləşdirməyin vacibliyi deməkdir.
Məqalədə adı açıqlanmayan, Yaxın Şərqdəki hava limanı mərkəzlərini araşdırdığını bildirən bir mütəxəssis Kral Fəhd hava limanının böyük ərazisinin gələcək inkişaf üçün nəzərdə tutulduğunu deyib. Onun sözlərinə görə, bu göstərici indiki sərnişin sayından çox, gələcək onilliklər üçün yaradılan ehtiyatı əks etdirir.
Atlanta hava limanı ərazisi kiçik olsa da, sərnişin sayına görə liderdir
Hartsfield-Jackson Atlanta Beynəlxalq Hava Limanının sahəsi təxminən 7,3 kvadrat mildir. Buna baxmayaraq, 2025-ci ildə buradan 106,3 milyon sərnişin istifadə edib və hava limanı bu göstərici ilə dünyada birinci yerdə qərarlaşıb.
Hava limanında yeddi konkor zalı yeraltı avtomatlaşdırılmış “Plane Train” qatarı ilə birləşdirilib. Qatar sərnişinləri terminallar arasında bir neçə dəqiqəyə daşıyır. Atlanta hava limanının əsas üstünlüyü ABŞ-dəki daxili uçuş şəbəkəsində mühüm transfer mərkəzi rolunu oynamasıdır.
Sərnişinlər üçün bu, terminallar arasında sürətli keçid imkanı yaratsa da, təhlükəsizlik yoxlamalarında növbələr və konkor zalları arasındakı məsafələr səbəbindən əlavə vaxt saxlamaq lazımdır.
Məqalədə adı çəkilməyən, əvvəllər hava limanında çalışmış əməkdaş “Plane Train”i yeddi konkor zalını birləşdirən və piyada keçidini xeyli qısaldan nəqliyyat vasitəsi kimi təsvir edib.
Yeddi konkor zalı və yeraltı qatar, 2025-ci ildə 106,3 milyon sərnişin, ABŞ-də daxili uçuşların əsas transfer mərkəzlərindən biri
İstanbul və Pekin Daxing hava limanları niyə müqayisə olunur?
İstanbul hava limanının əsas terminal binası 1,4 milyon kvadratmetr sahəni əhatə edir və ilkin mərhələdə ildə 90 milyon sərnişinə xidmət göstərə biləcək şəkildə layihələndirilib. Genişləndirmə planı ilə bu tutumun 200 milyona çatdırılması nəzərdə tutulur.
Memar Zaha Hadidin bürosu tərəfindən layihələndirilmiş Pekin Daxing hava limanının ərazisi isə təxminən 18 kvadrat mildir. Onun sərnişin terminalı vahid binada yerləşir. 2025-ci ildə hava limanından 53,62 milyon sərnişin istifadə edib.
Bu hava limanlarını müqayisə etmək çətindir: İstanbul terminalının sahəsi və sərnişin tutumu ilə, Daxing isə ərazisi və vahid quruluşu ilə seçilir. İstanbulda terminal daxilində zonalar arasında keçidlər gözləniləndən uzun çəkə bilər. Daxingdə isə ulduz formasında layihələndirilmiş plan çıxışlara gedən yolu qısaltmağa kömək edir.
Gələcəkdə ən böyük hava limanı hansıdır?
Dubayda yerləşən Al Maktoum Beynəlxalq Hava Limanının genişləndirilməsi planlaşdırılır. Layihənin son mərhələsində hava limanının ildə 260 milyon sərnişinə xidmət göstərə bilməsi nəzərdə tutulur. Bu tutum həyata keçirilərsə, Al Maktoum sərnişin qəbul etmə imkanına görə dünyanın ən böyük hava limanlarından biri olacaq.