Süni intellekt texnologiyalarının sürətli inkişafı əmək bazarında ciddi dəyişikliklərə səbəb olur. Mütəxəssislərin fikrincə, bu dəyişikliklərdən ən çox rutin və təkrarlanan işlərlə məşğul olan əməkdaşlar təsirlənirlər.
Lent.az xarici KİV-ə istinadən xəbər verir ki, xüsusilə informasiya texnologiyaları sahəsində artıq işəgötürənlərin yeni başlayan mütəxəssislərə tələbatı azalır.
Hansı peşələr risk altındadır?
OLX Rabota platformasının nümayəndəsi Mariya Abdullinanın sözlərinə görə, hazırda əmək bazarında aşağıdakı peşələrə tələbat getdikcə azalır:
Məlumatların daxil edilməsi üzrə operatorlar;
Dar ixtisaslaşması olmayan mühasiblər;
Başlanğıc səviyyəli çağrı mərkəzi operatorları;
Yeni başlayan kopirayterlər;
Tərcüməçilər.
Ekspert bildirir ki, müasir süni intellekt sistemləri artıq mətn yazmaq, məlumat emalı və sadə ünsiyyət kimi rutin tapşırıqları uğurla yerinə yetirə bilir. Nəticədə bəzi şirkətlər bu vəzifələr üçün əvvəlki qədər işçi cəlb etməyə ehtiyac duymurlar.
İT sektorunda da vəziyyət dəyişir
Süni intellekt proqramlaşdırma sahəsinə də təsir göstərməyə başlayıb. Ekspertlərin sözlərinə görə, şirkətlər əvvəlki illərlə müqayisədə daha az sayda junior proqramçı və proqram təminatı testçisi axtarırlar. Bunun əsas səbəbi süni intellekt alətlərinin təcrübəli proqramçılara kodu daha sürətli yazmağa və əvvəllər yeni başlayan əməkdaşlara həvalə edilən tapşırıqları yerinə yetirməyə kömək etməsidir.
Süni intellekt hər kəsi əvəz edə bilmir
İqor Sikorski adına Kiyev Politexnik İnstitutunun Biznes İnformasiya Təhlükəsizliyi Mərkəzinin direktoru, Microsoft MVP və Solution Architect Andrey Qubski hesab edir ki, süni intellekt əmək bazarında mövcud balanssızlığı daha da artırır. Onun sözlərinə görə, kadr çatışmazlığının yaşandığı sahələrdə süni intellekt hələlik insanı əvəz edə bilmir. Əvəzində, texnologiyanın effektiv işlədiyi sahələrdə rəqabət daha da güclənir. Ekspert əlavə edib ki, ABŞ və digər ölkələrdə avtomatlaşdırma səbəbindən kütləvi ixtisarlar artıq müşahidə olunsa da, Ukraynada bu proses hələ genişmiqyaslı xarakter almayıb. Bununla belə, beynəlxalq şirkətlərlə əməkdaşlıq edən yerli İT şirkətləri bu tendensiyadan müəyyən qədər təsirlənə bilər.
Yeni başlayanlar üçün həm risk, həm də imkan
Juscutum hüquq şirkətinin süni intellekt üzrə rəhbəri Pyotr Bılık bildirir ki, süni intellekt gənc mütəxəssislərin ilkin bacarıqlarını gücləndirə və bilik çatışmazlığını müəyyən qədər kompensasiya edə bilər. Lakin o xəbərdarlıq edir ki, təcrübəsiz əməkdaşlar süni intellektin təqdim etdiyi cavablara həddindən artıq etibar etməməlidirlər. Çünki bu sistemlər inandırıcı nəticələr təqdim etsə də, onların doğruluğunu qiymətləndirmək üçün peşəkar təcrübə lazımdır. Bu səbəbdən mütəxəssislər hesab edirlər ki, gənc kadrların davamlı təlim keçməsi və sahə üzrə dərin bilik qazanması gələcəkdə daha da vacib olacaq.
Gələcəyin ən perspektivli peşələri
Ekspertlərin fikrincə, süni intellekt insanları tam əvəz etməyəcək. Əksinə, texnologiya ilə işləməyi bacaran mütəxəssislərə ehtiyac artacaq. Əmək bazarında gələcəkdə daha çox tələb görəcəyi proqnozlaşdırılan sahələr bunlardır:
İnsanlarla texnologiya arasında əlaqə yaradan mütəxəssislər;
İş proseslərinin memarları;
Biotexnologiya üzrə mütəxəssislər;
Təhsil sahəsinin əməkdaşları;
Menecerlər;
Kreativ peşə sahibləri.
Mütəxəssislər vurğulayırlar ki, tənqidi düşünmə, yaradıcılıq, emosional intellekt və ünsiyyət bacarıqları yaxın illərdə ən dəyərli kompetensiyalar sırasında olacaq.